Đập thủy điện Tam Hiệp được coi là công trình vĩ đại được so sánh là Vạn lý trường thành thứ 2 của Trung Quốc. Thế nhưng, mới đây Trung Quốc còn có một siêu nhà máy thủy điện còn 'khủng' hơn gấp bội - đó là Ô Đông Đức. Độ 'khủng' đó được thể hiện ra sao?

Theo Reuters ngày 30/6 vừa qua, Trung Quốc bắt đầu vận hành đập thủy điện Ô Đông Đức, nằm trong chuỗi các đập khổng lồ với vốn đầu tư lớn trên thượng nguồn sông Dương Tử và cao hơn hẳn so với đập Tam Hiệp. Đây được coi là đập thủy điện lớn thứ 4 ở nước này và lớn thứ 7 thế giới.

Tam Hiệp từng được mệnh danh là 'Vạn lý trường thành thứ 2'

Đập Tam Hiệp có quy mô xây dựng lớn và từng được coi là con đập thủy điện lớn nhất thế giới. Đập Tam Hiệp được làm bằng thép và bê tông, dài hơn 2,3km và cao 183m.

Các kỹ sư cần đến 510.000 tấn thép để xây đập. Với lượng thép khổng lồ này, người ta có thể xây được 60 tháp Eiffel (của Pháp).

Khi dự án được xây dựng, 1,2 triệu người đã buộc phải tái định cư hoặc tìm nơi ở mới.

Đập Tam Hiệp sản xuất lượng điện nhiều gấp 11 lần so với đập thủy điện Hoover của Mỹ, với công suất lên đến 22.500MW.

Ước tính, tổng chi phí xây dựng đập vào khoảng 25 tỷ USD nhưng một số ý kiến chỉ ra con số này phải lên đến 37 tỷ USD.

Dự án trước khi xây dựng đã từng gặp phải nhiều trở ngại vì vốn quá lớn, chưa kể hàng trăm thị trấn và làng mạc bị biến mất.

Đập Tam Hiệp được mệnh danh là đập thủy điện lớn nhất Trung Quốc.

Đập Tam Hiệp được mệnh danh là đập thủy điện lớn nhất Trung Quốc.

Ô Đông Đức mới xuất hiện là đập thủy điện thông minh nhất thế giới

Con đập Ô Đông Đức nằm trên thượng nguồn sông Dương Tử, thuộc địa giới hành chính giữa hai tỉnh Tứ Xuyên và Vân Nam (tây nam Trung Quốc). Ô Đông Đức được mệnh danh là nhà máy thủy điện "thông minh nhất" thế giới bởi nó được những công nghệ thông minh và hiện đại nhất.

Đây cũng là dự án nằm trong chuỗi 6 đập thủy điện khổng lồ ở trung và thượng nguồn sông Dương Tử của Tập đoàn Dự án Tam Hiệp.

Theo RT, Ô Đông Đức là đập thủy điện đầu tiên trên thế giới sử dụng toàn bộ xi măng ít tỏa nhiệt với khả năng chịu được nhiều mức chênh lệch nhiệt độ. Trong khi đó, sự chênh lệch nhiệt độ được cho là nguyên nhân gây nứt vỡ xi măng và đe dọa tới độ an toàn của con đập. Đây cũng là vấn đề kỹ thuật mà các nhà máy thủy điện trên thế giới hay gặp phải.

Đập thủy điện Ô Đông Đức được coi là thông minh nhất thế giới.

Đập thủy điện Ô Đông Đức được coi là thông minh nhất thế giới.

Ô Đông Đức được thiết kế như một đập nước với chiều cao tối đa là 270 m. Với chiều cao 270m, Ô Đông Đức còn cao hơn dự án nhà máy thủy điện đập Tam Hiệp 181 m.

Lòng đập dày 51m, trong khi lòng đập mỏng nhất của một nhà máy thủy điện trên thế giới hiện là 300m. Với lớp bê tông "mỏng", khả năng tích trữ nước của con đập được tăng thêm và đạt gần 7,4 tỉ m3.

Tại đập Ô Đông Đức, khoảng 32.000 người dân đã phải di dời tại khu vực hồ thủy điện có dung tích 7,4 tỉ m3 nước.

Dự án nhà máy thủy điện Ô Đông Đức được khởi công từ năm 2015. Theo Tân Hoa Xã, tổng chi phí đầu tư cho dự án lên đến 120 tỉ nhân dân tệ (16,95 tỉ USD).

Khi 12 tổ máy đi vào hoạt động, nhà máy thủy điện Ô Đông Đức sẽ tạo ra 38,9 tỉ kilowatt điện hàng năm. Theo kế hoạch, nhà máy hoàn tất và vận hành hết công suất sau nửa đầu năm 2021.

Với công suất 38,9 tỉ kilowatt điện/năm, nhà máy Ô Đông Đức giúp tiết kiệm 12,2 triệu tấn than và giảm lượng phát thải khí CO2 và SO2 ra môi trường lần lượt là 30,5 triệu tấn và 104.000 tấn mỗi năm.

Thủy điện Ô Đông Đức có công suất 38,9 tỉ kilowatt điện/năm.

Thủy điện Ô Đông Đức có công suất 38,9 tỉ kilowatt điện/năm.

Chấm dứt kỷ nguyên siêu đập, chuyển hướng tới nguồn năng lượng mới

Việc khánh thành tổ hợp phát điện đầu tiên của nhà máy thủy điện khổng lồ Ô Đông Đức ngày 30/6 vừa qua đã khẳng định sự chuyển hướng đột phá của Trung Quốc. Nước này đang chấm dứt kỷ nguyên của những con đập khổng lồ để đi vào chiều sâu với các dự án thủy điện nhỏ và các nguồn năng lượng tái tạo.

Ngành công nghiệp thủy điện Trung Quốc đang chuyển hướng sang các dự án nhỏ hơn và tích năng (thủy điện tích năng nhờ bơm - pumped storage). Các nguồn năng lượng tái tạo cũng đang là đối thủ đáng gờm của năng lượng truyền thống. Bloomberg dẫn nhận định của các chuyên gia cho rằng, những điều này có thể là khởi đầu cho sự kết thúc của kỷ nguyên siêu đập ở Trung Quốc.

Các kỹ sư đã cạn kiệt những địa điểm thuận lợi nhất để cung cấp năng lượng cho các tua-bin khổng lồ, trong khi đó chi phí của các nguồn năng lượng đối thủ như điện mặt trời ngày càng giảm, đồng nghĩa với việc không đáng di chuyển đến các địa điểm khó khăn hơn để xây thủy điện.

Đập Ô Đông Đức (trái) chấm dứt kỷ nguyên siêu đập của Trung Quốc.

Đập Ô Đông Đức (trái) và đập Tam Hiệp.

"Phát triển năng lượng tái tạo và điện than rất rẻ, vậy tại sao lại phải bơm một khoản tiền khổng lồ để phát triển thủy điện tại địa điểm sâu 2.000 km ở cao nguyên Tây Tạng. Tương lai của thủy điện sẽ là thủy điện tích năng và ngày càng nhỏ hơn" - Frank Yu, một nhà phân tích tại công ty hóa chất Wood Mackenzie Ltd, nói.

Kỷ nguyên xây dựng đập của Trung Quốc bắt đầu vào những năm 1950 và đã đạt đến đỉnh cao trong 2 thập kỷ qua. Sau khi Bạch Hạc Than hoạt động hết công suất vào cuối năm 2022, Trung Quốc sẽ hoàn thành 5 trong số 10 nhà máy thủy điện lớn nhất thế giới chỉ trong 10 năm.

Năm 2017, các đập thủy điện của Trung Quốc tạo ra nhiều điện hơn so với tổng số điện của riêng mỗi quốc gia khác trên thế giới, ngoại trừ Mỹ và Ấn Độ.

Cuối những năm 1990, ngành công nghiệp xây dựng đập của Trung Quốc bắt đầu nổi tiếng. Ông Samuel Law, nhà phân tích của Hiệp hội Thủy điện Quốc tế cho biết, kể từ thời điểm đó, quốc gia này đã tăng gấp 4 lần công suất lắp đặt và chiếm hơn một nửa mức tăng trưởng thủy điện toàn cầu.

Thời kỳ xây dựng siêu đập hiện đại bắt đầu một cách nghiêm túc với dự án dài hạn để chặn sông Dương Tử bằng đập Tam Hiệp - đập thủy điện lớn nhất thế giới.

Dự án đã gây tranh cãi bất thường ở Trung Quốc. Những người đề xuất dự án đưa ra lợi ích về năng lượng sạch, cải thiện giao thông đường thủy và cơ hội để chế ngự một trong những con sông dễ bị lũ lụt nhất Trung Quốc.

Trong khi đó, những người phản đối tập trung phản biện rằng hàng triệu người sẽ bị buộc phải tái định cư, cùng với việc mất các địa điểm văn hóa và khảo cổ.

Sau Ô Đông Đức và Bạch Hạc Than, Trung Quốc không có con đập nào có công suất lớn hơn 10 gigawatt đang được xây dựng hoặc đang lên kế hoạch - theo Pavan Vyakaranam, nhà phân tích điện cao cấp tại công ty phân tích dữ liệu GlobalData của Anh. Ông cho rằng, dù Trung Quốc có hệ thống thủy điện lớn, nhưng nước này gần như đã cạn kiệt các vị trí tiềm năng cho những siêu đập mới.


Hà Nội
70%
29°C
Trung Bình
70 US AQI
Trung Bình Ở mức chấp nhận được. Nhóm nhạy cảm nên hạn chế thời gian ra ngoài
Ho Chi Minh City
83%
28°C
Tốt
45 US AQI
Tốt Không ảnh hưởng đến sức khỏe

Cập nhật lúc 18:05:03 14/08/2020(Theo AirVisual)

Ghi chú: Nhóm nhạy cảm bao gồm trẻ em, người già và những người mắc bệnh hô hấp.

PV (TH) / Tin Nhanh Online